Kedisel Bilgiler

Kedilerin Özellikleri

Kedi nasıl bir hayvandır? Kediler zeki midir, özellikleri nelerdir? Kedilerin yapısı, yaşam şekilleri, duyu organları hakkında bilgi.

KEDİ; evcil hayvanların en yaygın olanı, en çok sevilenleri arasındadır. İnsanlara türlü faydalarının dokunması, kedinin ilk evcilleştirilen hayvanlar arasında yer almasını sağlamıştır. Mağara devri insanlarının yaşadığı mağaralarda kedi iskeletlerine raslan-mışsa da bunların evcil olup olmadığı hakkında kesin bir bilgi yoktur. Ancak M. O. 3.000 yıllarında eski Mısır’da kedinin evcil hayvan olarak yaşadığı bilinmektedir. Tarımın çok geliştiği Mısır’da kediler, tahılı fare ve kuşlardan korumak için kullanılmaktaydı. Mısırlılar’ın kediye büyük önem vermesi, onu tanrılaştırmaya kadar götürmüştür. “Peşt” adlı tanrıları kedi başlıydı. Evcil kediler daha sonra Afrika’dan bütün medeni dünyaya yayılmıştır. Hristiyanlıktan çok önce, kediler Fenikeliler tarafından İtalya’ya getirilmişti. Eski Roma villalarında kedi iskeletlerine rastlanmıştır.

Kedinin Vücut Yapısı

Kedi, omurgalı hayvanlardan memelilerin etoburlar takımındandır. Son derece çevik hareketler yapmaya elverişli bir vücut yapısı vardır.

Göz: Kedilerin gözü türlü renklerde olur. İki gözü birbirinden ayrı renklerde olanlar bile vardır (Ankara Kedisi). Kedilerde gözbebeği denen boşluğu meydana getiren iris hızla büzülüp açılabilir. Kuvvetli ışık karşısında iris büzüldüğü zaman kedinin gözbebeği ince bir çizgi halini alır. Karanlıkta ise iris gevşer, kedinin gözbebeği en geniş hale gelir. Kedi az ışıkta başka hayvanlara göre daha iyi görür. Ama bazılarının sandığı gibi büsbütün karanlıkta görmesine imkân yoktur. Karanlıkta kedi gözünün irisi o kadar açılır ki, bütün göz âdeta bir gözbebeği halini alır. Buraya düşen en küçük bir ışık hemen yansır, bu da kedi gözünün karanlıkta parlıyormuş gibi görünmesine sebep olur.

Bıyıklar: Kedilerin gecenin karanlığında bir yere çarpmadan yürümelerini sağlayan şey bıyıklarıdır. Hayvân karanlıkta bıyıklarını öne doğru uzatır. Çok hassas olan bıyıkların her hangi bir cisme en hafif dokun«-ması ona karşısındaki engeli haber verir.

Pençe ve Dişler: Kedilerin ön ayaklarında beşer, arka ayaklarında dörder parmak vardır. Her parmakta ucu kıvrık bir tırnak bulunur. Kedi bunları özel kaslarla dışarı uzatıp içeri çekebilir. Tırnakları çekili olduğu zaman, kedi, hiç gürültü yapmadan, yumuşak adımlarla dilediği yere gider, avına yaklaşır. Avını yakalamak, bir yere tutunmak istediği zaman tırnaklarını çıkarır. Kediler bazan da tırnaklarını çıkararak ağaçları, mobilyaları tırmalar. Bu, tırnaklarını bilemek için değil, zaman zaman değişen tırnak kabuklarını dökmek içindir.

Kedinin ağzında 30 diş vardır. Öndeki kesici dişler kedinin en ufak dişleridir. Azı dişleri bunlardan çok daha büyüktür ve gelişmiştir. Kesici dişlerin yanlarındaki köpek dişleri ise kedinin avını yakalamasına yarıdan en gelişmiş dişleridir.

Duyu Organları, Zekâsı, Özellikleri

Kedinin duyuları çok keskindir. Yabancı bir cisme pençesiyle bir defa dokunmakla onun mahiyeti hakkında fikir sahibi olur. İnsanın duyamayacağı sesleri duyar. Biz daha hiçbir ses duymazken o yaklaşan ayak seslerini farkedebilir. Çok uzaktan balık kokusunu alır. Yiyeceği bir şey hakkında sadece koklamakla karar verebilir; kokusunu beğenmediği bir yiyeceği tatmadan bırakır.

Kedi zekâ bakımından köpekten hemen sonra yer alır. En zeki hayvanlar arasındadır. Üstelik karşılaştığı olayları incelemesini bilir ve kuvvetli bir hafızaya sahiptir. Kendisine iyi ve fena davrananları çok iyi ayırdeder. Kediler tecrübeyle edindikleri bilgileri birbirine bağlamakta da ustadırlar. Çatal bıçak sesinden sofranın kurulduğunu, buzdolabı sesinden yiyecekle ilgili bir şey olduğunu, kâğıt hışırtısından eve et geldiğini v. s. kolayca öğrenirler. Kediler taklit ve gözlem yoluyla birçok şeyler öğrenir. Bu şekilde kapı mandalını çevirmeyi, eve girmek istedikleri zaman zili çalmayı bile öğrenebilirler.

Kediler kendilerine iyi muamele eden kimselere daima yakınlık gösterirler İrade sahibi ve kıskançtırlar. Çok defa çocuklar gibi inatçılık ettikleri görülür. Evde bir tek olan kedinin üstüne başka bir kedi alınırsa, evin kedisi çok üzülür. Bazı hallerde büsbütün evi terkedip gider, açlıktan ölse de bir daha geri dönmez.

Kediler genel olarak suyu sevmez. Ama hepsi de iyi yüzücüdür. Bazı cins kediler suya girmeyi sever. Hayvan yüzerken su kaçmasını önlemek için kulaklarını aşağıya doğru indirir. Kedi korktuğu zaman sırtını kamburlaştırır, tüyleri diken diken olur. Böylece daha iri, korkunç bir görünüş alır.

Mırıltı kedinin en büyük özelliklerinden biridir. Kedilerin ses kutusunda iki çeşit ses teli vardır. Alttakiler asıl ses telleridir. Miyavlamak v.s. için bu teller kullanılır. Bu tellerin üstünde yalancı teller dediğimiz zarlar vardır. Kedi, keyfi yerinde olduğu zaman aşağıdaki telleri gevşetir, havanın yalancı ses tellerinin arasından geçmesini sağlar. Bu tellerin titreşmesi kedinin mırıltısını meydana getirir. Kedi ailesinden kaplan, vaşak, puma gibi daha başka hayvanlar da mırıldanır.

Kedilerin ortalama ömrü 14 yıldır. Birçok kediler 19 yaşına kadar yaşar. 21 yaşını geçen kedilere pek nadir rastlanır.